De Water-babies


Er was eens een kleine schoorsteenveger en zijn naam was Tom. Dat is een korte naam en je zult hem vast wel eens eerder gehoord hebben, dus het zal je niet veel moeite kosten hem te onthouden. Hij woonde in een grote stad in het Noorden, waar veel schoorstenen waren die geveegd moesten worden zodat Tom een heleboel geld kon verdienen en zijn baas heel veel kon uitgeven. Hij kon niet lezen en kon niet schrijven en hij vond dat geen van beiden erg; hij waste zich ook nooit want er was geen water op de plek waar hij woonde. Hij had nooit geleerd te bidden. Hij had nooit gehoord van God of van Christus, behalve dan in woorden die jij nog nooit gehoord hebt en die hij eigenlijk ook beter nooit had moeten horen. Hij huilde de helft van zijn tijd en lachte de andere helft. Hij huilde wanneer hij in de donkere rookkanalen moest kruipen waardoor zijn knieën en ellebogen geschaafd werden en ook wanneer er roet in zijn ogen kwam, wat elke dag van de week wel gebeurde, en wanneer zijn baas hem sloeg, wat hij elke dag van de week wel deed, en wanneer hij niet genoeg te eten had, wat ook al iedere dag van de week het geval was. En hij lachte de andere helft van de dag, wanneer hij met andere jongens halve stuivers opgooide of haasje-over deed over de straatpalen, of stenen naar de poten van de paarden wierp wanneer zij voorbij draafden; dat laatste was bijzonder leuk wanneer er een muurtje in de buurt was waarachter je je verschuilen kon.......
........ zo begint het beroemde kinderverhaal THE WATER-BABIES, met als ondertitel A Fairy Tale for a Land Baby, geschreven door de Engelse schrijver Charles Kingsley. The Water-Babies was een buitengewoon populair fantasieverhaal dat eerst in afleveringen gepubliceerd werd in het Macmillan’s Magazine 1862-3 en daarna, in 1863, als boek verscheen met illustraties van Noel Paton. Lees meer van dit verhaal op http//www.bibliomania.com/0/0/30/991/frameset.html.



SAMENVATTING (Bron: www.bibliomania.com): The Water-babies is het verhaal van Tom, een kleine jongen, die werkt als schoorsteenveger voor de meedogenloze kwelgeest Mr Grimes. Wanneer hij op een dag door een schoorsteen valt, komt hij in aanraking met een meisje dat Ellie heet. Haar zindelijkheid en netheid maken Tom voor de eerste keer van zijn leven bewust van zijn eigen, smerig bevuilde, lichaam. Hij wordt het huis van Ellie uitgejaagd en valt in de rivier, waar hij een betoverende onderwaterwereld binnengaat en een waterbaby wordt. Net als in Alice’s Adventures in Wonderland van Carroll of The Sword in the Stone van White, verkent dit verhaal de mogelijkheden van een alternatieve wereld, waarbij bepaalde vervormingen plaatsvinden. Hier ontmoeten we de mot-achtige waterinsecten, de zalm en andere schepsels die Tom zedelijk gedrag bijbrengen. Dit is helemaal in overeenstemming met de belerende stijl van veel negentiende-eeuwse teksten voor kinderen, maar in onze ogen schijnen sommige gevoelige punten van het verhaal (in het bijzonder die de morele opvoeding van de armen aanbevelen) ons toch wel wat neerbuigend toe. De meeste lezers zullen echter meegesleept worden door de fantasieën en de aanwezigheid van hoop en mogelijkheden die het leven biedt, net zoals koningin Victoria deed (zij las het voor aan haar kinderen en benoemde de auteur tot kanunnik van Westminster). Beroemd geworden karakters als Vrouw Doasyouwouldbedoneby (Doezoalsjezelfsbehandeltwiltworden) en Vrouw Bedonebyasyoudid (Behandeldzoalsjijdatdeed) komen in het verhaal voor en Kingsley schildert de onderwaterwereld op een consequent levendige en opwindende manier. Serieuze zaken, zoals de vraag of gedwongen kinderarbeid immoreel is en hoe de armen zouden moeten worden behandeld, zijn de hoofdthema's van dit kinderverhaal dat daarmee een keerpunt in de geschiedenis vertegenwoordigt.



Charles Kingsley geboren 12 juni 1819, Holne Vicarage, Devon, Engeland. overleden 23 januari 1875, Eversley, Hampshire. Links: Omslag van The Water-babies door Charles Kingsley. New York: Dodd and Mead, 1916 Eerste editie geïllustreerd door Jessie Willcox Smith. Charles Kingsley, Anglicaans geestelijke, onderwijzer en schrijver, wiens romans de sociale ontwikkelingen in Engeland sterk beïnvloed hebben, werd in 1819 in een pastorie in Devonshire geboren. Op de leeftijd van zijn volwassenheid en inmiddels toegetreden tot de kerk, ging hij naar Eversley, waar hij vrijwel de rest van zijn werkzame leven zou doorbrengen. Hij was een van de weinige geestelijken die de theorieën van Darwin over evolutie en natuurlijke selectie aanvaarde en weidde zich geheel aan de verspreiding van de nieuwe kennis over de natuur. Hoewel Kingsley een goede streekdominee was, die met vuur en kracht zijn werk deed binnen zijn kudde, was hij ook een wonderbaarlijk goed schrijver en een prediker van morele waarden. Net als Dickens gebruikte hij zijn romans om de aandacht te vestigen op het kwade van zijn tijd. In 1863 schreef hij een verhaal voor zijn zoontje Grenville, dat lange tijd een veelgelezen kinderboek zou worden: The Water-babies. Het verhaal werd geïnspireerd door zijn ideeën over de evolutie en hij deed zijn best om de interesse voor de natuur bij de werkende klasse op te wekken. Rechts: View in North Devon, de landstreek waar Kingsley opgroeide. Een zeldzame met de hand geschilderde lantaarnplaat, gevat in een mahonie en vurenhouten frame (afm. ca 18 x 15 cm). Deze prachtige plaat is gesigneerd door de artiest "Gray". Circa 1860.



De lantaarnplaten Deze schitterende set van vierentwintig lantaarnplaten naar het beroemde verhaal van Charles Kingsley 'The Water-babies', is verpakt in een grote, met gevoerde kunststof bedekte doos met drie compartimenten. Het bijbehorende boekje met acht pagina's, afmetingen ca 20 x 12 cm, bevat het complete verhaal. De prachtige illustraties zijn van Warwick Goble. De lantaarnplaten werden geproduceerd door W. Butcher & Sons in Londen, het bedrijf dat ook de zeer bekende Primus Junior Lecturer's Series van lithografische platen uitbracht. De complete set bestaat uit drie hoofdstukken (8 platen per hoofdstuk). De afmetingen zijn 8,2 cm in het vierkant.

Degenen die schoon willen zijn, zullen schoon zijn en degenen die onrein willen zijn zullen ook onrein zijn. (Those that wish to be clean, clean they will be; and those that wish to be foul, foul they will be.) de Irishwoman in The Water-babies.